خانه / *درس اخلاق / شرح دو بیماری مهلک روحی از زبان آیت الله ضیاءآبادی

شرح دو بیماری مهلک روحی از زبان آیت الله ضیاءآبادی

آیت الله سید محمد ضیاءآبادی مفسر قرآن کریم و استاد برجسته اخلاق شهر تهران در جلسه این هفته خود نهم شهریور ماه سال ۱۳۹۴ به بخشی از خطبه ۴۶ امام امیرالمومنین (ع) در نهج البلاغه اشاره نمود و شرحی از دو بیماری روحی پیروی از هوای نفس و آرزوهای دراز دادند و در ادامه نیز به موضع خدا شناسی و باور معاد،و بهشت و جهنم پرداختند که گزیده این جلسه را تقدیمتان می نمایم:

هشدار امام علی(ع) در خطبه ۴۶ نسبت به هوای نفس و آرزوی دراز

امیرالمومنین(ع) در نهج البلاغه می فرماید:«أَیُّهَا النَّاسُ إِنَّ أَخْوَفَ مَا أَخَافُ عَلَیْکُمُ اثْنَانِ اتِّبَاعُ الْهَوَى وَ طُولُ الْأَمَلِ فَأَمَّا اتِّبَاعُ الْهَوَى فَیَصُدُّ عَنِ الْحَقِّ وَ أَمَّا طُولُ الْأَمَلِ فَیُنْسِی الْآخِرَهَ » مولا به مردم از دو بیمارهای خطرناک هشدار می دهد و می فرماید: ای مردم من از خطرناکترین بیماری روحی می ترسم که مبادا بر شما عارض شود و شما را از پا در بیاورد.آن دو بیماری مهلک یکی پیروی از هوای نفس است که از دل خودتان تبعیت کنید و هر آنچه دلتان می خواهد انجام دهید که پیروی از هوای نفس، و اینکه هوای نفس را معبود خود قرار دهید که یکی از خطرناکترین بیماری های روحی می باشد و دیگری طول أمل داشتن است که داشتن آرزوی دراز برای زندگی دنیوی نیز از بیماری های خطرناک روح است .

خود را دیدن و خدا را ندیدن / دنیا را دیدن و آخرت را فراموش کردن
خود را دیدن و خدا را ندیدن و دیگر دنیا را دیدن و آخرت را فراموش کردن به حوی که فقط به فکر زندگی دنیا هستید و تلاش برای آن می کنید و دیگر با آخرت کاری ندارید که خیلی از مردم گرفتار آن هستند و بیماری مهلک است.عجیب است همین مطلب را پیامبر(ص) فرموده اند که من از خطرناکترین چیزی بر امتم میترسم این است که هوای نفس را معبود خود  قرار دهند و آرزوی دراز داشته باشند.

تاکید قرآن به مراقب از هوای نفس
خداوند در آیه ۲۶ سوره صاد خطاب به حضرت داود می فرماید:« لا تَتَّبِعِ الْهَوی‏ فَیُضِلَّکَ عَنْ سَبیلِ اللَّهِ إِنَّ الَّذینَ یَضِلُّونَ عَنْ سَبیلِ اللَّهِ لَهُمْ عَذابٌ شَدیدٌ بِما نَسُوا یَوْمَ الْحِسابِ» ای داود مراقب باش که هوای نفس نداشته باشی،عجیب است خدا به حضرت داود با اینکه پیامبر است چنین می گوید که هوا پرست نباش معلوم می شود این یک بیماری بسیار خطرناک است،حال از طرفی چون پیامبر رئیس امت است به او گفته اند اما مخاطب اصلی آیه مردم هستند.

مطیع و هم رنگ کافرین و منافقین نباشید
در این خصوص آیات زیادی داریم که خداوند در سوره احزاب می فرماید: یَا أَیُّهَا النَّبِیُّ اتَّقِ اللَّهَ وَلَا تُطِعِ الْکَافِرِینَ وَالْمُنَافِقِینَ؛ای پیامبر مراقب باش از خدا بترس که مطیع کافران و منافقین نشوی و خود را به رنگ آنها در نیاوری به نحوی که در زندگی، اسم گذاری،در خانه خریدن،حتی در لباس پوشیدن مثل کافری نباشی.حال مشاهده می کنید که این مطالب را هم خدا و هم پیامبر و هم امیر المومنین گفته اند حال گوینده از این راست تر وجود دارد.

خطر من دلم می خواهد ها
مراقب باشید هوای نفس همین من دلم می خواهد ها است این من دلم می خواهد ها خیلی خطرناک هستند،ما در گفتار،در نگاه،در غذا و کلا در همه چیز آزاد هستیم و هر کس در سن و کار خودش هوا پرستی دارد حتی یک واعظ و سخنور گر بگوید دلم میخواهد چنین بگویم که مردم خوششان بیاید باز هوا پرستی است و منحصر به شخص خاصی نیست و این دلم می خواهد ها هوا پرستی است.

دلیل اصلی انحرافات و جنایات
شما اگر اندکی دقت کنید می بینید که این مفاسد ، جنایتها و  انحرافاتی که پیدا شده و هم در زندگی شخصی و هم در جامعه و اجتماع وجود دارد این همه جنایتها که افرادی بی خانمان می شوند و جوانان متعدد به پای دارد می روند،مردان با تجربه روانه زندان می شوند و زنان و دختران از جاده عفت بیرون رفته و در منجلاب بدبختی سقوط کرده اند و خانواده ها را بی شخصیت کرده اند  همه به خاطر یک لحظه هوا پرستی بوده است که من دلم می خواهد چنین کاری انجام بدهم که این یک لحظه هوا پرستیباعث یک عمر بدبختی شده است.
چه سعادتمند و خوشبختند هستند آن کسانی که از اول جوانی با تمرین و تقوین این نفس اماره این دل پرخواهش را مهار کرده اند که دل تابع آنها باشد نه آنها تابع دل،هرچند کار دشواری است اما مهار نفس شدنی است و اگر مهار آن شدنی نبود خداوند امر نمی کرد جهاد اکبر کنید.
وی در ادامه گفت: مسلمانان از جنگ با کفار برگشته بودند که پیامبر(ص) خطاب به آنها فرمود مغرور نشوید این جهاد شما با کفار جهاد اصغر بود باید مراقب نفستان باشید که آن جهاد اکبر است و مهمتر از این است.

وجود بندگان متقی در بین مردم
این قدر در بندگان خدا متقی پیدا می شود که واقعا با  هوای نفس مبارزه می کنند و حتی افراد عادی نیز این کار را کردند واقعا مبارز و متقی بودند،امام علی(ع) نیز درباره آن می گوید:این ها کسانی هستند که خدا در نظرشان بزرگ آمده و هر چیز غیر خدا را کوچک می بینند،اینان کسانی بودند که دنبال دنیا نرفتند اما دنیا دنبال آنها آمد.پول،مقام،شهرت،زن،ریاست سراغشان آمد و برایشان جلوه گری کرد اما آنها قبولش نکردند مرد می خواهد که جلوی جلوه گری های زمین بایستد،زلیخا آن زن زیبا سراغ یوسف آمد اما او گفت خدای من رب من است و من در مقابل کسی جز او خاضع نمی شوم و این قلب من فقط مال خداست.حال من چون با افراد فریب خورده مواجه می شویم فکر میکنیم همه همین جور هستند.

شیطان سراغ عالم و درس خوانده هم می آید
خیال نکنید با علم و سواد می شود به جنگ شیطان رفت و پیش خود بگویید من درس خوانده ام،من مجتهد هستم،پروفسورم،حوزه و دانشگاه دیده ام دیگر شیطان سراغ من نمی آید،قرآن می فرماید عالم روحانی که خیلی بلند مرتبه هم بود گول شیطان را خورد و حکایت بلعم باعوراء را می گوید که با اینکه عالم بود به زمین خورد در صورتی اگر در آن راه مستقیم می ماند بلندش می کردند اما گول خورد و با تمام علم و ایمانی که داشت گول شیطان را خورد و قرآن نیز او را به سگ تشبیه کرده است.

تشبیه قرآنی عالم بی عمل به سگ و الاغ
در قرآن دو مثل خیلی زننده داریم که هر دو در خصوص عالم بی عمل زده شده است که یک جا به شگ و جای دیگر به الاغ تشبیه نموده است و می فرماید: کَمَثَلِ الْحِمارِ یَحْمِلُ أَسْفاراً؛آن آدمی که قرآن سراغش رفته است و قاری قرآن شده،مفسر قرآن شده اما مثل الاغ است که فقط بار کتاب را بر دوش گرفته است چون به قرآن عمل نکرده اند این خیلی خطرناک است حتی ،شیطان در مقابل آن آدمی که عالم بود سجده نکرد و اقرار کرده است که همه را گمراه می کند جزء عباد مخلص خدا و فقط این یک دسته از بندگان خالص خدا که عبد و بنده واقعی خدا هستند را شیطان گمراه نمی کنند پس عالم و مجتهد بودن شرط نیست بلکه بنده با اخلاص و فقط برای خدا بودن مهم است.
خدا هم در این زمینه قسم خورده وَالْعَصْرِ، إِنَّ الْإِنسَانَ لَفِی خُسْرٍ؛ تمام افراد بشر در زیان هستند و رو به شیطان می روند جزء یک دسته، إِلَّا الَّذِینَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ وَتَوَاصَوْا بِالْحَقِّ وَتَوَاصَوْا بِالصَّبْرِ ؛ کسانی که ایمان آورده و عمل صالح کرده اند، پس ایمان و مل صالح به تنهایی کافی نیست باید هر دو با هم باشد.باید خدا و معاد را باور و عمل کنیم عملی که با گناه همراه باشد آن عمل نیست کسی که عمل می کند روزه می گیرد،نماز می خواند اما گناه هم می کند،ربا هم میگیرد،رشوه هم می دهد این عمل فایده ندارد و صالح نیست.

علت گناه کردن

باید معاد را باور کنیم،بنابراین کسی که عمل می کند،روزه می گیرد،نماز می خواند اما گناه هم می کند،ربا هم می خورد، رشوه هم می دهد این فرد عملش صالح نبوده است او معار را باور نداشته که گناه کرده است.شما که دنبال هوای نفس رفته اید روز قیامت را فراموش کرده اید.

توحید،معاد،نبوت،امامت؛ عمده این است حتی پیامبر شناسی،امام شناسی کافی نیست،توحید و معاد که خدا هست و دستوراتی دارد که کیفر و پاداش می دهد کسی که گناه می کند و می گوید معاد هم هست چنین فردی قبول دارد که معاد هست اما معاد را باور نکرده است.

نبوت و امامت دنبال توحید و معاد می آیند کسی که گناه می کند به معاد اعتقاد ندارد حال تاثیری ندارد که پیامبر را بشناسید،عزاداری  کنید ،سینه بزنید اینها بی فایده است کسی که مطمئن باشد که گناهکار است و به جهنم می رود دیگر گناه انجام نمی دهد.باید باور کنید که گناه کردن برابر با جهنم رفتن است پس کسی که گناه می کند جهنم رفتن را باور ندارد،تنها خدا را قبول کردن کافی نیست عمده معاد است.

به قلم: امیرمحسن سلطان احمدی

دانلود فایل صوتی این جلسه / کلیک نمایید

پی دی افپرینت

دیدگاهتان را ثبت کنید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شدعلامتدارها لازمند *

*

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

bigtheme
error: Content is protected !!